خودشناسی با طرحواره‌ ها

طرحواره­ چیست؟

آیا اکثرا جذب افرادی می‌­شوید که بی­‌مهر و بی­‌عاطفه هستند؟

آیا احساس می‌­کنید که نزدیک‌­ترین افراد زندگی­‌تان به شما توجه کافی ندارند؟

آیا احساس می­‌کنید انسان بی­‌ارزشی هستید؟

آیا مدام خواسته­‌های دیگران را به خواسته‌­های خود ترجیح می‌­دهید؟

آیا دائم نگران هستید که مبادا اتفاقات ناگواری برای شما پیش بیاید؟

آیا علی­رغم برخورداری از تحسین و تشویق اجتماعی باز هم احساس نارضایتی و بی­کفایتی می­‌کنید؟

چنین الگوهای آزاردهنده و تکرارشونده‌­ای را تله­‌های زندگی یا طرحواره می‌­نامند.

طرحواره­ را می­توان این­گونه تعریف کرد:

باورهای عمیق و تزلزل­‌ناپذیری که در دوارن کودکی درباره­‌ی خود، دیگران و جهان اطراف در ذهن­‌مان شکل گرفته است

ما در دوران کودکی به شیوه‌­های مختلف آسیب دیده‌­ایم: “طرد شدن، انتقاد، حمایت افراطی، بدرفتاری، بی­‌توجهی یا محرومیت” در اثر این تجارب اولیه، تله­‌های زندگی بخشی از وجودمان شده‌­اند. و بسیاری از ما بعد از طی دوران کودکی و ترک خانه‌­ی پدری، با ایجاد موقعیت‌­ها یا انتخاب افراد به بازآفرینی همان شرایط تلخ اولیه­‌ی دوران کودکی می­‌پردازیم. زیرا این باورها در عین آسیبی که به ما می­‌زنند، به ما قدرت پیش‌­بینی­‌پذیری و اطمینان‌­آفرینی می­‌دهند و در پناه آنها احساس امنیت می­‌کنیم. شاید به دلیل همین تداوم تله­‌های زندگی است که در دست­یابی به اهداف زندگی با ناکامی و شکست روبرو می­‌شویم.

طرحواره‌­ها نقش تعیین‌­کننده­‌ای در شکل‌­گیری احساس ما درباره‌­ی خودمان دارند. تله­‌های زندگی، چگونگی تفکر، احساس، رفتار و نحوه­‌ی ارتباط با دیگران را تعیین می‌­کنند. شناخت طرحواره‌­ها به ما نشان می­‌دهد که دقیقاً چه رابطه‌­ای برایمان سالم و مناسب است و از کدام روابط باید دوری کنیم، چطور به خودباوری برسیم و حتی مشکلات شغلی خود را راحت‌­تر حل کنیم. ازاین‌رو شناخت تله­‌های زندگی یکی از اقداماتی است که خودشناسی ما را غنی‌­تر می­‌کند.

زندگی خود را دوباره بیافرینید

احتمال دارد برخی افراد، گذشته­‌ی زندگی­شان را دلیلی بر ادامه­‌ی مشکلات فعلی بدانند. جفری یانگ، بنیانگذار طرحواره­‌درمانی و نویسنده کتاب زندگی خود را دوباره بیافرینید، معتقد است که چنین نظام فکری‌­ای موجب تداوم مشکل می­‌شود. در رویکرد طرحواره درمانی به این نکته تاکید می‌­شود که

ممکن است افراد در شروع مشکلات خود نقش چندانی نداشته باشند، اما در تداوم مشکلات خود حتما نقش دارند.

دکتر جفری ای.یانگ و جانت اس.کلوسکو در کتاب “زندگی خود را دوباره بیافرینید” 11 مورد از متداول­ترین تله‌­های زندگی را با استفاده از اصول موفقیت­‌آمیز شناخت‌­درمانی به صورت بسیار ساده توصیف و بررسی می­‌کنند.

دورهٔ آموزشی “خودشناسی با طرحواره­‌ها” که مبتنی بر این کتاب طراحی و تولید شده است به شما قول می‌دهد ‌بتوانید چرخه‌­ای که شما را از رسیدن به خوشبختی و رضایت از زندگی بازمی­‌دارد، متوقف کنید.

در این دوره ابتدا با انجام یک تست، تله­‌های زندگی خود را می‌­شناسید و در ادامه با توضیح دربارهٔ هر یک از طرحواره­‌ها به علل و علائم آنها آگاه می‌­شوید.

این آگاهی به شما کمک می‌­کند تا پیام­‌های درونی‌­ای که شما را به سمت روابط نامطلوب، ترس‌­های فلج‌­کننده و هر نوع رفتار خودویرانگر دیگری سوق می‌­دهند، تغییر دهید.

با شکستن این الگوها شما خواهید آموخت که چگونه:

• یک محیط مثبت و سازنده‌تر ایجاد کنید
• روابط سالم ورضایت­بخش بسازید
• زندگی روزمره خود را متحول و سرشار از انرژی کنید
• خود را از اضطراب، ترس و وحشت رها کنید
• بر احساس ناامنی و طرد شدن غلبه کنید

و در نهایت زندگی خود را دوباره بیافرینید…